Koncentrator tlenu to narzędzie niezbędne w przebiegu niewydolności oddechowej spowodowanej chorobami płuc bądź serca. W dobie pandemii, kiedy to coraz częściej mówi się o tym, że zaczyna brakować tlenu medycznego, urządzenie to zyskało na popularności. Coraz więcej osób decyduje się na to, aby zakupić koncentrator tylko po to, aby stanowił zabezpieczenie w przypadku zachorowania. Czy takie działanie ma sens? Jakie zastosowanie ma to urządzenie i czy warto w nie inwestować? Odpowiedź na te i na wiele innych pytań znajdziesz poniżej. Niniejszy artykuł ma na celu przybliżyć działanie koncentratorów tlenu i odpowiedzieć na kilka najważniejszych zagadnień dotyczących tych urządzeń.

Tlenoterapia

Jak wiadomo, tlen jest elementem niezbędnym w procesie oddychania organizmów żywych. Bez niego umieramy w ciągu kilku minut. Wiele chorób i nieprawidłowości w funkcjonowaniu wynika zazwyczaj z niedoboru tego składnika.

Szacuje się, że znaczna część społeczeństwa zmaga się z niedotlenieniem. Wpływ na to ma nieodpowiedni styl życia- często siedzący, przepełniony stresem i zbyt dużą dawką zanieczyszczonego powietrza. Znaczny deficyt tlenu objawia się złym samopoczuciem i przewlekłym zmęczeniem. W skrajnych przypadkach może dojść nawet do ograniczenia zdolności samodzielnego funkcjonowania.

Aby przywrócić odpowiedni poziom tlenu, należy poddać się odpowiedniej terapii. Jak wiadomo, powietrze nie składa się tylko z tlenu, lecz również z azotu i innych gazów, dlatego tlenoterapia wykorzystuje tlen medyczny o stężeniu tego pierwiastka przekraczającym 90%. Aby było to możliwe, niezbędny jest odpowiedni aparat, który separuje tlen z powietrza i poddaje go zagęszczeniu. Jednymi z takich urządzeń są właśnie koncentratory tlenu.

Co to jest koncentrator tlenu?

Koncentrator tlenu jest urządzeniem medycznym, którego zadaniem jest dostarczenie pacjentowi do organizmu powietrza o zwiększonej zawartości tlenu. Aparat działa na zasadzie pobierania powietrza z otoczenia, a następnie rozdzielania go na cząsteczki i oddzielania tlenu od azotu. Zadanie to jest możliwe do wykonania dzięki specjalnemu filtrowi molekularnemu, który podczas filtracji jednocześnie zwiększa nasycenie tlenu. Tak przygotowany pierwiastek podawany jest pacjentowi. Tlenoterapii dokonuje się przez specjalną kaniulę nosową, bądź maskę tlenową, które dostarczają tlen prosto do układu oddechowego.

Koncentrator tlenu może pracować w trybie ciągłym, nawet przez całą dobę, dostarczając w tym czasie od 0,5 do 5 litrów tlenu na minutę. Stężenie pierwiastka waha się zazwyczaj w przedziale od 90 do 95%, co w głównej mierze uzależnione jest od sposobu podawania tlenu oraz modelu koncentratora. Jedną z zalet urządzenia jest specjalny alarm, który informuje nas o tym, że stężenie tlenu spadło poniżej 82%.

sklepvitalaire.pl - tlenoterapia

Coraz częściej urządzenia te pojawiają się w naszych lokalach mieszkalnych. Mocną stroną koncentratora tlenu używanego w domu jest brak zbiornika wyposażonego w tlen, co zmniejsza ryzyko wybuchu oraz pożaru. Domowy aparat tlenowy to zazwyczaj przenośny koncentrator, który umożliwia wykonywanie wszelkich czynności.

Kiedy i po co stosuje się koncentrator tlenu?

Podstawowym wskazaniem do używania koncentratora tlenu jest niewydolność oddechowa wywołana przez choroby układu oddechowego, układu krążenia oraz choroby nowotworowe. Wśród chorób układu oddechowego w przypadku, których konieczne jest zastosowanie terapii tlenowych, wyróżniamy:

  • Przewlekłą obturacyjną chorobę płuc,
  • Mukowiscydozę,
  • Astmę oskrzelową,
  • Zwłóknienie płuc,
  • Raka płuc,
  • Dysplazję oskrzelowo-płucną.

Schorzenia kardiologiczne wykorzystujące działanie koncentratorów tlenu to m.in.:

  • Niewydolność krążenia,
  • Nadciśnienie tętnicze,
  • Niedociśnienie tętnicze,
  • Zwłóknienie mięśnia sercowego,
  • Dusznica bolesna,
  • Bóle sercowe w obrębie klatki piersiowej.

Tlen wspomaga również leczenie chorób onkologicznych. Przenośne urządzenia poprawiają jakość życia chorego oraz wpływają pozytywnie na rezultaty stosowanej terapii leczniczej.

Zastosowanie koncentratorów tlenu może okazać się jednak znacznie szersze, gdyż tlen wpływa pozytywnie na wiele innych aspektów. Wykorzystuje się go jako rehabilitację po przeprowadzanych zabiegach, jako łagodzenie skutków alergii, przy łagodzeniu dolegliwości związanych z nastaniem okresu menopauzy bądź menstruacji, a także w celu poprawy kondycji psychicznej.

Ponadto tlen ułatwia zasypianie, łagodzi skutki zmęczenia oraz poprawia koncentrację.

Czy warto samodzielnie stosować koncentrator tlenu?

Zakup koncentratora tlenu powinien być dokładnie przemyślany. W przypadku osób chorych takie działanie ma na celu poprawienie jakości ich życia, ale jak to ma się do zupełnie zdrowej osoby?

Stosowanie terapii leczenia tlenem w dawce wykorzystywanej przy leczeniu niewydolności oddechowej może przynieść negatywne skutki dla naszego zdrowia. Nieumiejętne przeprowadzenie tlenoterapii skutkuje zatrzymaniem odruchu oddychania lub spłyceniem oddechu. Wpływ na to ma zbyt duże stężenie tlenu w płucach. Ponadto podniesione zostaje ciśnienie krwi, nasila się hiperkapnia, oraz kwasica. Działanie takie może skończyć się zaburzeniem funkcjonowania układu krążenia i spowodować arytmie.

sklepvitalaire.pl - koncentrator tlenu

Negatywne skutki nieumiejętnego korzystania z koncentratora tlenu wymuszają na nas stosowanie urządzenia tylko w dawce tlenu ustalonej przez lekarza. Zaleca się, aby podczas pracy aparatu na bieżąco monitorować saturację, a u niektórych osób również stężenie dwutlenku węgla we krwi.

Warto jednak wiedzieć, że użycie koncentratora tlenu w celu dostarczenia do organizmu niewielkiej ilości tego pierwiastka jest zupełnie bezpieczne i nie wpływa na żadne reakcje fizjologiczne. W takim wypadku najlepszym wyborem mogą okazać się koncentratory tlenu do użytku w domu o niskiej wydajności.

Czy koncentrator tlenu może okazać się pomocnym narzędziem w walce z COVID-19?

Wiele mówi się o tym, że tlen jest istotnym narzędziem w walce z COVID-19, z czego wynika jego deficyt na rynku. Wpływa to również na popularność koncentratorów tlenu, które znikają z półek sklepowych tylko po to, aby stanowić zabezpieczenie w domu na wypadek zakażenia koronawirusem. Niestety działanie to jest w obecnej chwili nieuzasadnione, gdyż w przypadku wystąpienia niewydolności oddechowej niezbędne jest przewiezienie pacjenta do szpitala i monitorowanie jego pozostałych funkcji życiowych.

Użycie koncentratora tlenu może mieć jednak istotne znaczenie w przypadku, kiedy w szpitalach dojdzie do przepełnienia i konieczne okaże się zastosowanie terapii domowej. Zakup koncentratorów tlenowych pozwoli w tym momencie wspomóc leczenie w chwili, kiedy lekarz uzna, że wizyta w szpitalu nie jest jeszcze konieczna. Ma to szczególne znaczenie w przypadku osób w podeszłym wieku oraz tych zmagających się z chorobami współistniejącymi, którzy mogliby nie doczekać pomocy lekarskiej.

Wypożyczenie koncentratora tlenu

Wypożyczenie koncentratora tlenu to najlepsza opcja dla osób, które potrzebują urządzenia tylko na jakiś czas lub osób, u których taki zakup może okazać się przekroczeniem możliwości budżetowych, gdyż domowy koncentrator to wydatek rzędu kilku tysięcy.  Przedział cenowy jest bardzo szeroki i waha się w zależności od wybranego modelu. Należy jednak pamiętać, że skuteczność działania urządzenia jest najważniejsza, dlatego nigdy nie powinno się oszczędzać i przy tym tracić na jakości.

Chociaż w ostatnim czasie koszty wynajmu urządzenia znacznie wzrosły, a dodatkowo kolejka osób oczekujących na koncentrator uległa wydłużeniu, opcja ta jest nadal chętnie wykorzystywana. Należy jednak pamiętać, że jeżeli w naszym domu znajduje się pacjent przewlekle chory, który wymaga ciągłego użycia koncentratora tlenu, to warto zaopatrzyć się w taką aparaturę na stałe. Pozwoli to nam uniknąć sytuacji, kiedy pacjent wymaga terapii, a my nie możemy wypożyczyć sprzętu, gdyż wszystkie dostępne modele zostały już zajęte.

Znakomitym rozwiązaniem jest również wykupienie abonamentu pogotowia tlenowego, który stanowi zabezpieczenie w razie konieczności wypożyczenia koncentratora. W przypadku zachorowania na COVID-19 otrzymujemy profesjonalny sprzęt w ciągu 48 godzin od zamówienia.

Jakie koncentratory tlenu wybierać?

Na rynku dostępne są różnorodne koncentratory tlenu. Różnią się one od siebie zawartością tlenu wydostającego się z urządzenia. Wartość ta wyrażana jest w procentach. Najlepsze modele będą miały stężenie tlenu na poziomie przekraczającym 90%, lecz w sprzedaży istnieje wiele podróbek generujących tlen w zaledwie 50%. To stanowczo za mało jak dla osoby z ciężką niewydolnością oddechową.

Z tego też powodu niezmiernie ważne jest, aby wybierać koncentratory tlenu znanych i polecanych marek, gdyż tylko taki zakup daje nam gwarancje, że wybrany przez nas sprzęt będzie działał zgodnie z parametrami przedstawionymi nam przez producenta. Wśród przewodnich marek wyróżniamy takie firmy jak: Philips, Invacare oraz DeVilbiss.

Wybierając koncentrator, nie należy również kierować się wyglądem, gdyż sprzęt ten jest zazwyczaj ciężki i duży.

Sklep Vitalaire - tlenoterapia domowa

Koncentrator stały czy przenośny?

Wyróżniamy dwa rodzaje koncentratorów tlenowych: stacjonarne oraz przenośne.  Przenośne koncentratory tlenu umożliwiają pacjentowi normalne funkcjonowanie w społeczeństwie, gdyż jest to urządzenie zasilane na baterie, dzięki czemu nie musi on przebywać w jednym pomieszczeniu, a co więcej ma możliwość wsparcia tlenowego poza domem.

Niebywałym atutem jest to, że koncentrator przenośny ma niewielką wagę, co pozwala na wykonywanie różnorakiej aktywności. Należy jednak pamiętać, że ten rodzaj sprzętu może być jedynie wsparciem i nigdy w zupełności nie zastąpi koncentratora stacjonarnego.

Stacjonarne koncentratory tlenu zapewniają skuteczną oraz efektywną tlenoterapię, która umożliwiona jest dzięki wysokim parametrom. Niestety są to aparaty duże i zasilane prądem stałym, przez co ich użytkownik ma ograniczoną mobilność.

Przeciwwskazania do korzystania z  tlenoterapii

Jak każdy sprzęt, również koncentrator tlenu posiada pewne przeciwwskazania. Są nimi:

  • Ciąża,
  • Padaczka,
  • Rozedma płuc,
  • Rozsiana choroba nowotworowa,
  • Zapalenie zatok nosowych,
  • Stan podgorączkowy,
  • Rozrusznik serca,                
  • Zaćma,
  • Nieodbarczona odma,
  • Przebyta w przeszłości operacja ucha bądź klatki piersiowej,
  • Poważny uraz płuc.